ტაონი (ნაწილაკი)

ტაონი, τ-ლეპტონი — ლეპტონების ჯგუფის არასტაბილური ელემენტარული ნაწილაკი, რომლებიც არ მონაწილეობს ელემენტარული ნაწილაკების ძლიერ ურთიერთქმედებაში. მისი მასა $m_{\tau }=1776.86$ მეგევ (რაც ~3477-ჯერ მეტია ელექტრონის მასაზე), სპინი – 1/2, სიცოცხლის ხანგრძლივობა – თარგი:Val წმ. ისე როგორც სხვა ლეპტონებს, ელექტრონსა და მიუონს, ტაონსაც აქვს თავისი ნეიტრინო, ე. წ. ტაონური ნეიტრინო (${\nu }_{\tau }$). ყველა სუსტი ურთიერთქმედების პროცესში ტაონი ($\tau$) და ტაონური ნეიტრინო (${\nu }_{\tau }$) ერთად მონაწილეობენ. ამ ურთიერთქმედების მეშვეობით ტაონი იშლება სხვადასხვა ლეპტონად და ჰადრონად.

ტაონი აღმოჩენილ იქნა 1975 წელს SPEAR ელექტრონ-პოზიტრონის კოლაიდერში SLAC ეროვნულ ამაჩქარებლის ლაბორატორიაში (სტენფორდი, აშშ) მ. პერლისა და თანამშრომლების მიერ. ტაონები წარმოიქმნა სწრაფი ელექტრონებისა და პოზიტრონების შეჯახების შედეგად:

$e^{+}+e^{-}\to {\tau }^{+}+{\tau }^{-}$

1995 წელს ტაონის აღმოჩენისათვის მარტინ პერლმა მიიღო ნობელის პრემია ფიზიკის დარგში.