იხილეთ წყარო გვერდისთვის ჯოული

{{ინფოდაფა ერთეული
| bgcolour =
| სახელი = ჯოული
| ფაილი = 
| წარწერა = 
| სტანდარტი = [[SI სისტემა|SI სისტემის]] წარმოებული ერთეული.
| სიდიდე = [[ენერგია]].
| სიმბოლოქ = ჯ 
| სიმბოლოს = J 
| სახელიშემდეგ = [[ჯეიმზ პრესკოტ ჯოული]] 
| ერთეულები1 = [[SI სისტემა|SI სისტემის]] საბაზისო ერთ.
| ერთეულებში1 = 1 [[კილოგრამი|კგ]] [[მეტრი|მ]]<sup>2</sup> [[წამი|წმ]]<sup>-2</sup> 
| ერთეულები2 =  [[გაუსის ერთეულთა სისტემა|გაუსის ერთეულებში]]
| ერთეულებში2 =  10<sup>7</sup> [[ერგი]]
| ერთეულები3 = 
| ერთეულებში3 = 
| ერთეულები4 = 
| ერთეულებში4 = 
| ერთეულები5 = 
| ერთეულებში5 =
}}
'''ჯოული''' (აღნიშვნა: '''{{comment|ჯ|ქართული შემოკლებითი აღნიშვნა}}''', '''{{comment|J|საერთაშორისო შემოკლებითი აღნიშვნა}}''') — [[ენერგია|ენერგიის]] საზომი (წარმოებული) ერთეული [[ერთეულთა საერთაშორისო სისტემა|ერთეულთა საერთაშორისო სისტემაში]]. მას სახელი ეწოდა ინგლისელი ფიზიკოსის, [[ჯეიმზ პრესკოტ ჯოული]]ს პატივსაცემად. განმარტებით, 1 ჯოული არის  ენერგია, რომლებიც იხარჯება 1 [[ნიუტონი]] [[ძალა|ძალის]] მიერ რაიმე სხეულის 1 [[მეტრი]]თ გადაადგილებისას. სხვა ერთეულებთან მიმართებაში სამართლიანია შემდეგი თანაფარდობები:

::<math>\rm 1\ J = 1\ N \cdot m = \left ( \frac{kg \cdot m}{s^2} \right ) \cdot m = \frac{kg \cdot m^2}{s^2}=Pa \cdot m^3= 1\ W \cdot s</math>

1 ჯოული ასევე შეესაბამება შემდეგ ენერგიას/[[მუშაობა]]ს:
* [[მუშაობა]], რომელიც საჭიროა 1 [[კულონი]] [[მუხტი]]ს 1 [[ვოლტი]] პოტენციალთა სხვაობაში გადასაადგილებლად. ანუ განხომილებით ''1 ჯოული=1 კულონი X 1 ვოლტი''. ეს თანაფარდობა შეიძლება გამოყენებული იქნას [[ვოლტი]]ს განმარტებისთვის;
* [[მუშაობა]], რომელიც საჭიროა 1 [[ვატი]] სიმძლავრის შესაქმნელად 1 [[წამი|წამში]]. ანუ ''1 ჯოული=1 ვატი X 1 წამი''. ეს თანაფარდობა შეიძლება გამოყენებული იქნას ვატის განმარტებისთვის.

==კავშირი ნიუტონ-მეტრთან==

მიუხედავად იმისა, რომ განზომილების თვალსაზრისით კორექტულია ჯოულის გამოსახვა, როგორც ნიუტონი·მეტრზე, ასეთი მიდგომა სასურველი არ არის<ref name=BIPM2>[http://www.bipm.org/en/si/si_brochure/chapter2/2-2/2-2-2.html ციტატა SI სისტემის ოფიციალური ვებ-გვერდიდან]: "წარმოებული სიდიდე ხშირად შეიძლება გამოისახოს საბაზისო ერთეულებისა და სხვადასხვა წარმოებული ერთეულის კომბინაციით. მაგალითად ჯოული ფორმალურად შეიძლება ფორმალურად ჩაიწეროს როგორც [[ნოუტონი (ერთეული)|ნიუტონი]] [[მეტრი|მეტრზე]], თუმცა ეს ალგებრული მანიპულაციის თავისუფლება გამოყენებული უნდა იქნას ფიზიკური აზრის გათვალისწინებით."</ref>, რადგან შეიძლება  გამოიწვიოს აღრევა [[ძალის მომენტი|ძალის მომენტთან]]. [[ენერგია]] და [[ძალის მომენტი]] ფუნდამენტურად განსხვავებული [[ფიზიკური სიდიდე]]ებია, მიუხედავად იმისა, რომ მათ ფორმალურად ერთნაირი განზომილება აქვთ. მაგალითად, თუ 1 ნ·მ ძალის მომენტს მივუმატებთ  1 ნ·მ ენერგიას, მივიღებთ (განზომილების მიხედვით) კორექტულ შედეგს, 2 ნ·მ, თუმცა ნათელია, რომ მიღებულ სიდიდესს არანაირი ფიზიკური აზრი არ აქვს.

== ტიპური მნიშვნელობები ==
ერთი ჯოული დაახლოებით ტოლია:
* ენერგიისა, რომელიც საჭიროა 1 პატარა ვაშლის 1 მეტრ სიმაღლეზე ასაწევად.
* ენერგიისა, რომელიც გამოიყიფა, როდესაც იგივე ვაშლი ეცემა 1 მეტრი სიმაღლიდან.
* ენერგიისა, რომელსაც ადამიანი სითბოს სახით გამოყოფს ყოველი წამის მეასედში.
* იმ ენერგიის მეასედისა, რომელსაც ადამიანი იღებს ერთი წვეთი ლუდის დალევით.
* 23 კმ/სთ სიჩქარით მოძრავი ჩოგბურთის ბურთის კინეტიკური ენერგიისა.

==გადაყვანა სხვა ერთეულებში==

1 ჯოული არის:
* 10<sup>7</sup>[[ერგი]]
* 6.24150974 10<sup>18</sup> [[ელექტრონვოლტი]]
* 0.2390[[კალორია]]
* 2.7778 10<sup>−7</sup> [[კილოვატ-საათი]].
* 1/3600 ვატ-საათი.

== იხილეთ აგრეთვე ==
* [[SI სისტემა]]
* [[გაუსის ერთეულთა სისტემა]]
* [[ენერგია]]

==ლიტერატურა==
{{ქსე|11|576}}

==რესურსები ინტერნეტში==
*[https://www.bipm.org/en/measurement-units/ The International System of Units (SI)]

== სქოლიო ==
{{სქოლიოს სია}}

{{სი ერთეულები}}
[[კატეგორია:ენერგიის საზომი ერთეულები]]
[[კატეგორია:სი სისტემის წარმოებული ერთეულები]]