იხილეთ წყარო გვერდისთვის ტოლუოლი

{{ინფოდაფა ნივთიერება
 | სათაური                 = <!-- ინფოდაფის სათაური (ნაგულისხმევად, ემთხვევა გვერდის სახელწოდებას) -->ტოლუოლი
 | სურათი                  = <!-- ფაილის სახელი -->[[file:Toluol.svg|120px]]
 | სურათი3D                = <!-- ფაილის სახელი -->Toluene-from-xtal-3D-balls.png
 | სურათი მცირე             = <!-- ფაილის სახელი -->

 | სახელწოდება               = <!-- ქიმიური კლასიფიკაციის მიხედვით -->ტოლუენი<ref name=iupac2013>{{cite book | title =  Nomenclature of Organic Chemistry : IUPAC Recommendations and Preferred Names 2013 (Blue Book) | publisher = The Royal Society of Chemistry | date = 2014 | location = Cambridge | page = 139 | doi = 10.1039/9781849733069-FP001 | isbn = 978-0-85404-182-4 | quote = Toluene and xylene are preferred IUPAC names, but are not freely substitutable; toluene is substitutable under certain conditions, but only for general nomenclature (see P-15.1.8 for a general substitution rules for retained names).| chapter = Front Matter }}</ref>
 | ტრადიციული სახელწოდება    = <!-- ასეთის არსებობის შემთხვევაში -->ტოლუოლი, ფენილმეთანი.
 | შემოკლება                  = <!-- მიღებული შემოკლებული სახელწოდება -->
 | ქიმიური ფორმულა           = <!-- მაგალითად: С<sub>2</sub>H<sub>5</sub>(OH) -->
 | ემპირიული ფორმულა        = <!-- მაგალითად: С<sub>2</sub>H<sub>6</sub>O -->
 | ფარდ. მოლეკ. მასა         = <!-- რიცხვი, მ.ა.ე. --><chem>C7H8</chem>
 | მოლური მასა               = <!-- რიცხვი, გ/მოლი -->92.141 

 | სიმკვრივე                 = <!-- რიცხვი, გ/სმ³ -->0.87 <ref name=GESTIS/>
 | სიმტკიცის ზღვარი          = <!-- რიცხვი, ნ/მმ² -->
 | სიმაგრე                 = <!-- რიცხვი (განზომილების ერთეულის გარეშე) -->
 | მინარევები                   = <!-- ტიპიური რაოდენობა, ნაჩვენები ერთეულებში -->
 | მდგომარეობა                 = <!-- მყარი/თხევადი/აირი -->
 | დინამიური სიბლანტე     = <!-- რიცხვი, პ·წმ (20 °C-ზე) -->
 | კინემატიკური სიბლანტე   = <!-- რიცხვი, სმ²/წმ (20 °C-ზე) -->

 | დნობის ტემპერატურა           = <!-- რიცხვი, °C -->	−95<ref name=GESTIS>{{Cite web |url=http://gestis-en.itrust.de/nxt/gateway.dll/gestis_en/010070.xml?f=templates$fn=default.htm$3.0 |title=Record in the GESTIS Substance Database of the Institute for Occupational Safety and Health |accessdate=2019-09-01 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190901080133/http://gestis-en.itrust.de/nxt/gateway.dll/gestis_en/010070.xml%3Ff%3Dtemplates$fn%3Ddefault.htm$3.0 |archivedate=2019-09-01 }}</ref>
 | დუღილის ტემპერატურა             = <!-- რიცხვი, °C -->111<ref name=GESTIS/>
 | დაშლის ტემპერატურა          = <!-- რიცხვი, °C -->
 | აფეთქების ტემპერატურა             = <!-- რიცხვი, °C -->
 | აალების ტემპერატურა       = <!-- რიცხვი, °C -->
 | თვითაალების ტემპერატურა   = <!-- რიცხვი, °C -->
 | სამმაგი წერტილი             = <!-- ? კ (? °C), ? პ -->
 | კრიტიკული წერტილი         = <!-- ? კ (? °C), ? პ -->
 | თბოტევადობა              = <!-- რიცხვი, ჯ/(მოლი·კ) (მოლური თბოტევადობა) -->
 | თბოტევადობა2             = <!-- რიცხვი, ჯ/(კგ·კ) (კუთრი თბოტევადობა) -->
 | თბოგამტარობა          = <!-- რიცხვი, ვტ/(მ·კ) -->
 | წარმოქმნის ენტალპია     = <!-- რიცხვი, კჯ/მოლი -->
 | აორთქლების კუთრი სითბო = <!-- რიცხვი, ჯ/ჯგ -->
 | აორთქლების კუთრი სითბო2= <!-- რიცხვი, ზომადობა -->
 | დნობის კუთრი სითბო       = <!-- რიცხვი, ჯ/კგ -->
 | დნობის კუთრი სითბო2      = <!-- რიცხვი, ზომადობა -->
 | სითბური გაფართოება       = <!-- რიცხვი (განზომილების ერთეულის გარეშე) -->
 | ტრანსფორმაციის ინტერვალი    = <!-- რიცხვი, ° -->
 | დარბილების ტემპერატურა   = <!-- რიცხვი, ° -->
 | ორთქლის წნევა             = <!-- რიცხვი (განზომილების ერთეულის მითითებით!); შესაძლებელია ნებისმიერი ტექსტის დამატება -->

 | მჟავის დისოციაციის მუდმივა    = <!-- რიცხვი (განზომილების ერთეულის გარეშე) -->
 | ხსნადობა             = <!-- რიცხვი, გ/100 მლ -->
 | ხსნადობა1            = <!-- რიცხვი, გ/100 მლ -->
 |   ნივთიერება1               = <!-- ნივთიერება 1 -->
 | ხსნადობა2            = <!-- რიცხვი, გ/100 მლ -->
 |   ნივთიერება2               = <!-- ნივთიერება 2 -->
 | ხსნადობა3            = <!-- რიცხვი, გ/100 მლ -->
 |   ნივთიერება3               = <!-- ნივთიერება 3 -->
 | ხსნადობა4            = <!-- რიცხვი, გ/100 მლ -->
 |   ნივთიერება4               = <!-- ნივთიერება 4 -->
 | ხვედრითი ბრუნვა                  = <!-- რიცხვი, в ° -->
 | იზოელექტრული წერტილი    = <!-- რიცხვი (განზომილების ერთეულის გარეშე) -->

 | გამჭვირვალობის დიაპაზონი     = <!-- რიცხვი-რიცხვი, ნმ -->
 | გარდატეხის მაჩვენებელი    = <!-- რიცხვი (განზომილების ერთეულის გარეშე) -->
 | ბრიუსტერის კუთხე             = <!-- რიცხვი, ° -->

 | ჰიბრიდიზაცია              = <!-- ? -->
 | კოორდინაციული გეომეტრია = <!-- ? -->
 | კრისტალური სტრუქტურა = <!-- სტრუქტურის აღწერა -->
 | დიპოლური მომენტი          = <!-- რიცხვი, დებაი -->0.36 

 | CAS                       = <!-- ნომერი CAS-ის მიხედვით -->
 | PubChem                   = <!-- ნომერი PubChem-ის მიხედვით -->
 | EINECS                    = <!-- ნომერი EINECS-ის მიხედვით -->
 | SMILES                    = <!-- ქიმიური ფორმულა SMILES-ის მიხედვით -->
 | ЕС                        = <!-- სარეგისტრაციო ნომერი EC კლასიფიკაციის მიხედვით -->
 | RTECS                     = <!-- ნომერი  RTECS-ის მიხედვით -->

 | ტოკსიკურობა               = <!-- მოკლე აღწერა -->
 | LD50                     = <!-- რიცხვი -->
 | რისკის ფრაზები             = <!-- მაგ. R12(განსაკუთრებულად ცეცხლსაშიში) -->
 | უსაფრთხოების ფრაზები       = <!-- მაგ. S2(შეინახეთ ბავშვისათვის მიუწვდომელ ადგილას) --> 
 | NFPA 704                 = <!-- (აშშ-ის სტანდარტი,  ხანძარსაწინააღმდეგო დაცვის ეროვნული ასოციაცია) -->
}}
'''ტოლუოლი''' ან '''ტოლუენი''' — [[არენები|არომატული ნახშირწყალბადი]] ფორმულით <chem>C7H8</chem>. არის უფერო, წყალში უხსნადი, საღებავის მსგავსი სუნის მქონე, თხევადი ნივთიერება; [[ბენზოლი|ბენზოლის]] ბირთვის მონო ჩამნაცვლებელი, ანუ ბენზოლის ციკლში ერთი წყალბადი ჩანაცვლებულია მეთილის ჯგუფით და უკავშირდება [[ფენილის ჯგუფი|ფენილის ჯგუფს]]. [[თეორიული და გამოყენებითი ქიმიის საერთაშორისო კავშირი|IUPAC]]-ის სისტემატიკური სახელია '''მეთილბენზოლი'''. გამოიყენება მრეწველობაში და ორგანულ გამხსნელად. შედის საღებავებისა და წებოების შემადგენლობაში. იწვევს ნევროლოგიურ დაავადებებს.<ref>{{cite journal |last1=Streicher |first1=H. Z. |last2=Gabow |first2=P. A. |last3=Moss |first3=A.H. |last4=Kono |first4=D. |last5=Kaehny |first5=W. D. |title=Syndromes of toluene sniffing in adults |url=https://archive.org/details/sim_annals-of-internal-medicine_1981-06_94_6/page/758 |journal=Annals of Internal Medicine |volume=94 |issue=6 |pages=758–62 |year=1981 |pmid=7235417 |doi=10.7326/0003-4819-94-6-758}}</ref><ref>{{cite journal |last1=Devathasan |first1=G. |last2=Low |first2=D. |last3=Teoh |first3=P. C. |last4=Wan |first4=S. H. |last5=Wong |first5=P. K. |title=Complications of chronic glue (toluene) abuse in adolescents |journal=Aust N Z J Med |volume=14 |issue=1 |pages=39–43 |year=1984 |pmid=6087782 |doi=10.1111/j.1445-5994.1984.tb03583.x}}</ref>

== სქოლიო ==
{{სქოლიო}}

{{პორტალი|ქიმია}}

[[კატეგორია:არომატული ნახშირწყალბადები]]
[[კატეგორია:ორგანული ნივთიერებები]]